Hangi Avantajlı Mali Uygulamaların Süresi Uzatıldı?

Hangi Avantajlı Mali Uygulamaların Süresi Uzatıldı?

ERDOĞAN SAĞLAM - 02 Ocak 2026

31 Aralık 2025 tarihinde sona eren bazı mali uygulamaların süresi uzatıldı. Vergi sistemimizde sürekli olarak uzatılan uygulamaların topluca gözden geçirilmesinde zorunluluk/yarar bulunuyor.

31 Aralık 2025 tarihinde sona eren bazı mali uygulamaların süresi uzatıldı. Bugünkü yazımda bunları kısaca belirterek, uzatıma ilişkin görüşlerime yer vereceğim.

Bu uzatma düzenlemelerinin bir kısmı kanunla bir kısmı ise ikincil düzenlemelerle yapıldı.

1. Bazı menkul sermaye iradı ve değer artışı kazançları için uygulanan geçici düzenlemenin süresi bir kez daha uzatıldı

Menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarından elde edilen faiz ve alım satım kazançları ile mevduat faizleri, katılma hesabı kar payları ve repo gelirlerinin vergilendirilmesine yönelik hükümler içeren Gelir Vergisi Kanunu’nun (GVK) geçici 67. maddesinin 31/12/2025 tarihinde sona erecek olan uygulama süresi 31/12/2030 tarihine kadar (bu tarih dâhil) uzatıldı (1/12/2025 tarihli ve 33104 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 10680 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı).

29 Aralık 2025 tarihli yazımda bu uzatmayı duyurmuş ve 2006 yılı başından beri uygulanmasına rağmen kalıcı düzenleme haline getirilmemesini eleştirmiştim. Uygulama süresi 5 yıl daha uzatılan bu sistemin bundan sonra değiştirilmesi mümkün görünmüyor, artık kalıcı hale getirilmesi lâzım.

Çünkü vergi tahsilatı bakımından bu sistem çok verimli, Maliye vergiyi tahsilat görevini bankacılık kesimine vererek tahsilatı garantiye almış bulunuyor. 20 yıldır başarıyla uygulanan böyle bir sistem kolay kolay değiştirilemez. Yoğun bir şekilde beyan esasından uzaklaşıldığı eleştirisine rağmen…

2. Devlet tahvili ve Hazine bonolarından elde edilen gelirler ile kira sertifikalarından elde edilen gelirlere uygulanan yüzde 0 (sıfır) stopaj uygulamasının süresi uzatıldı

Geçici 67. madde uyarınca uygulanacak stopaj oranlarını belirleyen 2006/10731 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına 22/11/2021 tarihi itibariyle eklenen geçici 4. madde ile 22/11/2021 tarihi ile 31/12/2022 tarihi (bu tarih dahil) arasında iktisap edilen Devlet tahvili ve Hazine bonolarından elde edilen gelirler ile 4749 sayılı Kanun uyarınca kurulan varlık kiralama şirketleri tarafından ihraç edilen kira sertifikalarından elde edilen gelirlere ilişkin stopaj oranı yüzde 0 (sıfır) olarak belirlenmişti.

Daha sonra “31/12/2022” tarihi “31/12/2025” olarak değiştirilmişti. Bu defa “31/12/2025” tarihi “30/6/2026” olarak değiştirilerek avantajlı (yüzde 0) stopaj uygulaması 30/6/2026 tarihine kadar iktisap edilen Devlet tahvili ve Hazine bonolarından elde edilen gelirler ile 4749 sayılı Kanun uyarınca kurulan varlık kiralama şirketleri tarafından ihraç edilen kira sertifikalarından elde edilen gelir ve kazançlara uygulanmak üzere bir kez daha uzatıldı (19/12/2025 tarihli ve 33112 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 10706 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı).

Tarihin “30/6/2026” olarak değiştirilmesi, yüzde 0 stopaj uygulamasının bir daha uzatılmayacağı yönünde yorumlansa da “Burası Türkiye, belli olmaz, yine uzatılabilir” şeklinde değerlendirmelere de rastlanıyor!

Mevbank Neo e-bültenine kaydolun, mevzuattaki her güncellemeyi ilk siz öğrenin.  Hemen kayıt olun!

3. Dernek ve vakıfların bazı gelirleri dolayısıyla iktisadi işletme oluşmayacağına ilişkin hükmün süresi uzatıldı (KVK Geçici Madde 2)

7566 sayılı son torba yasanın 29. maddesiyle 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun geçici 2 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “31/12/2025” ibaresi “31/12/2035” şeklinde değiştirildi. Böylece;

• Dernek veya vakıflarca elde edilen kesinti suretiyle vergilendirilmiş kira gelirleri ile menkul kıymet ve faiz gelirleri ile
• Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okullardaki atölye ve uygulama birimleri ile çıraklık ve halk eğitim merkezlerindeki uygulama birimlerine bağlı döner sermaye işletmelerinin gelirleri nedeniyle

İktisadi işletme oluşmuş sayılmayacağına yönelik düzenlemenin uygulama süresi 10 yıl süre ile (31/12/2035 tarihine kadar) uzatıldı.

11 Eylül 2020 tarihli köşe yazımda açıkladığım üzere, geçmişte dernek veya vakıf şeklinde yapılandırılan özel emekli ve yardım sandıkları vergi incelemesine tabi tutulmuş ve haksız bir şekilde, ticari faaliyette bulundukları yani elde ettikleri gelirler dolayısıyla bir “iktisadi işletme” oluştuğu iddia edilerek iktisadi işletme adına büyük rakamlarda cezalı vergi tarhiyatları yapılmış ve sürekli mükellefiyet tesis ettirilmişti.

Daha sonra bu sorun Kurumlar Vergisi Kanunu'na eklenen geçici 2. madde ile 01/1/2008 – 31/12/2015 tarihleri arasında, dernek veya vakıflar ile vergi uygulamalarında dernek veya vakıf olarak değerlendirilen kurum ve kuruluşlarca elde edilen Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesinin (5) numaralı bendi ve geçici 67. maddesi kapsamında stopaj yoluyla vergilendirilmiş kazanç ve iratlar dolayısıyla iktisadi işletme oluşmuş sayılmayacağı hükme bağlanmak suretiyle geçici çözüme kavuşturulmuştu.

Uygulamanın süresi en son 31/12/2025 tarihine kadar uzatılmıştı.

Bu defa süre 10 yıl daha uzatıldı. Yukarıda bahsettiğim yazımda, geçici madde ile süreleri devamlı uzatmak yerine, stopajlı-stopajsız gelir ayrımı yapılmaksızın dernek ve vakıflarca elde edilen bu tip pasif nitelikte gelirlerin "iktisadi işletme oluşturmayacağı" konusunun kalıcı olarak çözülmesi gerekir. Sürenin 20 yıla yakın uzatılması bu konuda Maliyenin de stopaj uygulamasını haksız gördüğünün göstergesidir.

4. İleri Tarihli Çek Keşide Edilmesi İmkânı 31/12/2028 Tarihine Kadar Uzatıldı (Çek Kanunu Geçici Madde 3)

7566 sayılı Kanunun 31. maddesiyle 5941 sayılı Çek Kanununun geçici 3. maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “31/12/2025” ibaresi “31/12/2028” şeklinde değiştirilerek, üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihinden önce çeklerin ödenmek üzere muhatap bankaya ibrazının geçersiz sayılmasına ilişkin düzenlemenin süresi 3 yıl daha uzatıldı.

Bu değişikliğe bağlı olarak alınan ve verilen vadeli çeklerde normalde yapılamayan reeskont uygulaması da 2028 yılı sonuna kadar düzenlenen çekler için kendiliğinden uzamış oldu.

5. İstanbul Sismik Riskin Azaltılması ve Acil Durum Hazırlık Projesi Kapsamında Yapılacak Teslim ve Hizmetlerde KDV İstisnasının Süresi Uzatıldı (6111 sayılı Kanun Geçici Madde 16)

6111 sayılı Kanunun geçici 16. maddesi ile İstanbul Sismik Riskin Azaltılması ve Acil Durum Hazırlık Projesi kapsamında, İstanbul İl Özel İdaresine bağlı olarak faaliyet gösteren İstanbul Proje Koordinasyon birimine finansmanı yabancı devletler, uluslararası kurum ve kuruluşlarca karşılanmak şartıyla yapılacak teslim ve hizmetler 31/12/2020 tarihine kadar katma değer vergisinden istisna edilmişti. 7256 sayılı Kanunun 40. maddesi ile 6111 sayılı Kanunun geçici 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “İstanbul İl Özel İdaresine” ibaresi “İstanbul Valiliğine” şeklinde ve  “31/12/2020” ibaresi “31/12/2025” şeklinde değiştirilmek suretiyle bu istisnanın uygulama süresi 31/12/2025tarihine kadar uzatılmış idi. Bu kez 7566 sayılı Kanunun 32. maddesiyle “31/12/2025” ibaresi “31/12/2035” olarak değiştirilerek istisnanın süresi 31.12.2035 tarihine kadar uzatıldı.

Ciddi bir deprem riski yaşayan İstanbul’da süreyi bu şekilde uzatarak uygulamayı devam ettirmeyi doğru bulmuyorum. Bu istisna kalıcı olarak düzenlenmelidir!

6. Yerel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi beyannamelerinin verilme ve ödeme süreleri uzatıldı

193 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Sirküleri ile ile 31 Aralık 2025 günü sonuna kadar verilmesi gereken 2024 hesap dönemine ilişkin Yerel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi beyannamelerinin verilme süreleri ile bu beyannameler üzerine tahakkuk eden vergilerin ödeme süreleri 15 Ocak 2026 Perşembe günü sonuna kadar uzatıldı.

Maliye süreyi 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 28 inci maddesindeki yetkiye istinaden bu şekilde uzattı. Çünkü söz konusu maddede, Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının, beyannamelerin verilme ve ödeme sürelerinin son gününü, kanunî süresinden itibaren 1 ayı geçmeyecek şekilde yeniden belirlemeye yetkili olduğu düzenlenmiş bulunuyor.

Bu sürenin ilk defa verilecek bu beyannameler için yeterli olmadığını, gerekirse yasal düzenleme yapılarak sürenin yeniden uzatılması gerektiğini düşünüyorum. Yasal düzenleme gecikse bile yapılacak düzenlemede geç verilen beyannameler için ceza ve gecikme faizi uygulanmayacağı hükme bağlanarak sorun çözülebilir. 

7. Teknoparklar ile Ar-Ge ve tasarım merkezleri için belirlenen uzaktan çalışma süresi oranlarının uygulama süresi uzatıldı

7263 sayılı Kanunla getirilen yapılan düzenleme ile, ilgili Bakanlar Kurulu Kararındaki düzenlemelere ilave olarak, bölge veya merkezlerde gelir vergisi stopaj teşvikine konu edilen toplam çalışma sürelerinin yüzde 20’sini aşmamak kaydıyla ilgili personelin, bölge ve merkez dışında geçirdikleri süreler de gelir vergisi stopajı teşviki kapsamına alınmıştı. Ayrıca, Cumhurbaşkanına söz konusu yüze 20 oranını, yüzde 75’e kadar arttırmaya yetkisi verilmişti.

Cumhurbaşkanı söz konusu yetkisini ilk olarak 4625 sayılı Kararı ile kullanarak, bölge ve merkezlerde çalışan personelin toplam sayısı veya teşvike konu edilen toplam çalışma süresine uygulanmak üzere söz konusu bölge ve merkezler dışında geçirdikleri süreler bakımından %20 olarak belirlenen oranın, 31/12/2022 tarihine kadar yüzde 50 olarak uygulanmasına karar vermişti. Daha sonra 5806 sayılı Kararıyla bu oranın 31/12/2023 tarihine kadar yüzde 75 olarak uygulanması kararlaştırmıştı. 2023 yılına gelindiğinde, 7440 sayılı Kanunla Cumhurbaşkanına verilen yetkinin kapsamı genişletilerek, meslek gruplarına göre de uzaktan çalışma oranı belirleme yetkisi verilmişti. Aynı Kanunla Cumhurbaşkanının uzaktan çalışma kapsamında destek ve teşviklere konu edilebilecek çalışma sürelerini yüzde 75’e kadar artırma yetkisi yüzde 100’e yükseltilmişti. Cumhurbaşkanı 7103 sayılı Kararıyla; söz konusu oranın, mahiyeti Bakanlıkça belirlenecek bilişim personeline 1/04/2023-31/12/2023 tarihleri arasında (bu tarihler dahil) yüzde 100, bunlar dışındaki personele ise 31/12/2023 tarihine kadar (bu tarih dahil) yüzde 75 olarak uygulanmasına karar verilmiştir. Bakanlık daha sonra bu kapsamdaki bilişim personelini tanımlayan duyuruyu yayımlamıştır. Cumhurbaşkanı oranların uygulanma süresini önce 31.12.2024 tarihine, sonra 31.12.2025 tarihine kadar uzatmıştı.

Bu defa söz konusu oranların uygulanma süresi 31/12/2026 tarihine kadar uzatıldı (25/12/2025 tarihli ve 33118 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 10766 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı)

Böylece, mevcut uygulamada herhangi bir oran değişikliğine gidilmeksizin, söz konusu teşviklerden aynı şartlarla yararlanma imkânı 1 yıl süreyle uzatılmış oldu.

8. Esnaf için e-arşiv fatura zorunluluğu 2027’ye ertelendi

Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu’nun, Gelir İdaresi Başkanlığı nezdinde yapmış olduğu girişimler sonucunda; ticari kazançları basit usulde tespit edilenler ile işletme hesabına göre defter tutan mükelleflerce düzenlenecek faturaların; 01/01/2026 – 31/12/2026 tarihleri arasında vergiler dahil toplam tutarının 3 bin TL.’yi aşmaması halinde, e-arşiv fatura düzenleme zorunluğu 01/01/2027 tarihine ertelendi (31/12/2025 tarihli 5. Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 509)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: 589).

Bu yazı için son sözlerim…

Vergi sistemimizde bu şekilde sürekli olarak uzatılan uygulamaların topluca gözden geçirilmesinde zorunluluk/yarar bulunduğunu düşünüyorum.

Bu husus belirlilik ve öngörülebilirlik açısından da çok önemlidir!

Yazar: Erdoğan Sağlam

Kaynak: https://t24.com.tr/