Savaş Bozbel - - 02 Mart 2026
Yapay Zekâ Çağında Telif Haklarına ve Eserin Koruma Şartlarına Yeni Bir Bakış
Bu çalışma, üretken yapay zekânın telif hukuku bakımından ortaya çıkardığı sorunları, özellikle eser sahipliği ve korunabilirlik kriterleri çerçevesinde mukayeseli hukuk perspektifiyle incelemektedir. Çalışma, salt yapay zekâ çıktılarının kural olarak insan merkezli telif sistemleri içinde eser sayılmadığını; koruma için belirleyici ölçütün insanın yaratıcı katkısının yoğunluğu olduğunu ortaya koymaktadır. Almanya ve AB hukukunda “kişisel fikrî yaratım” ilkesi gereği tamamen otonom yapay zekâ ürünleri kamu malı sayılırken, ABD içtihadı da “human authorship” şartını katı biçimde uygulamaktadır. Buna karşılık Birleşik Krallık bilgisayar üretimli eserler için özel bir düzenleme öngörmekte, Çin ise insanın yönlendirici ve organizasyonel katkısını esas alarak daha esnek bir yaklaşım benimsemektedir. Türk hukuku bakımından FSEK’teki “hususiyet” şartı nedeniyle insan yaratımı zorunlu olmakla birlikte, derleme eser ve veri tabanı koruması gibi mevcut araçların yapay zekâ çıktılarının kendisini korumakta yetersiz kaldığı belirtilmektedir. Çalışma, hukuki belirsizliği gidermek amacıyla insan katkısının derecesine dayalı üç aşamalı bir koruma modeli ve buna eşlik eden idari reformlar önermektedir.
Hukuk, Hukuk Makaleleri
